Abdij van Park Gezisi

Günümüzde bildiğimiz Park Manastırı (Abdij van Park), esas olarak refahın yüksek olduğu dönem olan 17. ve 18. yüzyıllarda inşa edilmiş. O zamandan beri çok az şey yıkılmış veya eklenmiş.

Parkda bulunan manastır, bir Norbertin manastırı. Norbertinler kimdir derseniz resmi kayıtlarda MS 1120 yılında Xantenli Aziz Norbert tarafından kurulan bir Roma Katolik dini tarikatı olarak geçiyor.

Norbertin Tarikatı, Katolik kilisesinde hayatta kalan 5. en eski tarikatmış. Farkları neymiş derseniz yine kayıtlarda manastır hayatı ile din adamı hayatı arasındaki boşluğu kapatarak din adamlarında yenilenmeyi sağlamak amacıyla kurulduğu yazıyor. Yani Norbertinler, hem tefekkür dolu dua hem de kilisenin ihtiyaçlarına hizmet ederek eylem dolu bir yaşam sürmeleri ile biliniyor.

Park bugün, Leuven’in 42 hektarlık alanı ile yeşil akciğerini oluşturan doğa rezervi haline gelmiş. Manastır ise büyük bir işletmeye dönüşmeyi başarmış; zanaatkarlık ve yeniliğin birleştiği ve birleşmeye devam ettiği bir sosyal “mikrokozmos” olmuş, her yıl artan ziyaretçilerini bekliyor.

Leuven genel olarak en az gün 2 gün ayrılıp gezilmesi gereken bir şehir. Böyle bir planlama imkanınız varsa ve bu güzel şehri daha detaylı gördüm demek istiyorsanız öncelikli olmamak şartıyla Abdij van Park ve çevresinde de mutlaka bir yürüyüş yapın.

Gezginler için yazımın bundan sonraki bölümlerinde Park Manastırı ile ilgili işinize yarayacak detaylı bilgiler vereceğim.

Abdij van Park Gezisi

Abdij van Park’a Ulaşım

Buraya en yakın ulaşım merkezi Leuven Tren İstasyonu. Arabanız yoksa buraya Belçika’nın her yerinden tren ile gelebilirsiniz.

-Brüksel’den Ulaşım

Bruxelles-Central Tren İstasyonu’ndan Leuven Tren İstasyonu’na 40-45 dakika da bir kalkan trenlerle kişi başı gidiş dönüş 6,7 € karşılığında durak sayısına göre 20-40 dakikada ulaşmanız mümkün. Belçika’da 12 yaş altında kendi başına ya da ebeveyn başına 4 çocuğa kadar tren bileti ücretsiz bilginize.

Belçika’da tren işletmecisi SNCB. Biletleri aplikasyon ya da web sitesinden alıp telefonunuza yükleyebiliyorsunuz.

Yapamam diyorsanız varsa istasyonlarda bulunan otomatlardan ya da açıksa bilet satış ofislerinden kağıt bilet alabilirsiniz. Trende kondüktörden alırsanız bilet ücretine ilave 9 € ödemek zorunda kalırsınız. Değişken fiyat ve zaman planlaması için tıklayınız.

Park Manastırı, Leuven Tren İstasyonu’na 30 dakika, Heverlee Tren İstasyonuna ise 20 dakika yürüme mesafesinde bulunuyor.

Toplu ulaşım kullanacaksanız Leuven Tren İstasyonu Otobüs Terminali 5 numaralı perondan 3 € karşılığında 15 dakikada bir kalkan 4,5 ve 15 Numaralı Otobüse binip 9 dakikada son durak olan Heverlee Abdij van Park Durağı’nda inebilirsiniz. Abdij van Park, duraktan 500 m mesafede bulunuyor.  

Leuven’de tüm flaman bölgesinde olduğu gibi otobüs işletmesi De Lijn. Tek yön tek bilet için kart ile 2,5 € (6 yaş altı ücretsiz) ödüyorsunuz ama çok kullanım için ben size 7,5 € (11-6 yaş altı 4 €, 6 yaş altı ücretsiz) ödeyerek günlük bilet almanızı tavsiye ederim.

Otobüs biletlerini aplikasyon ya da web sitesinden alıp telefonunuza yükleyebiliyorsunuz. Yapamam diyorsanız varsa peronlarda bulunan otomatlardan kağıt bilet alabilirsiniz ya da kredi kartınız ile otobüslerde temassız ödeme yapabilirsiniz.

Diğer bir seçenek ise bölgede en önemli ulaşım aracı olan bisiklet. Bisiklete binmeyi tercih ederseniz, Leuven Tren İstasyonu’ndan kiralayacağınız bisiklet ile Tiensevest ve Tivolistraat üzerinden Park Manastırı’na 9 dakikada ulaşabilirsiniz.

Arabayla gelirseniz, Abdijmolen Basserie’nin yakınında, 80 araçlık küçük, gözetimsiz bir otopark bulunmakta. Buraya bisikletlerinizi de koyabilirsiniz.

-Weekend Ticket ve Youth Ticket

Belçika’da trenlerde gezginler için 2 güzel uygulama sizi bekliyor.

Otomatlardan ya da SNCB sitesine girip telefon uygulamasından Weekend Ticket alırsanız hafta sonu olmak şartı ile geri dönüşler için ücret alınmıyor.

Örneğin Bruxelles-Central Tren Garı’ndan Leuven Tren İstasyonu’na gelmek ve dönmek için hafta sonu kişi başı 8 € ödüyorsunuz. Aynı yolculuğu hafta içi standart bilet ile yaparsanız tek yönde 6,7 € ödersiniz. Yani Belçika’da trenle (Belçika sınıra yakın sınır ötesi şehirler dahil) nereye giderseniz gidin hafta sonu gidin.

Diğer bir uygulama ise Youth Ticket. 26 yaşına kadar geçerli. Bu bilete ise standart ücretin yarısı kadar bir ücret ödeniyor. Yaşınız uygunsa ve hafta sonu ise gerçekten harika…

Abdij van Park Ziyaret Saatleri ve Giriş Ücreti

PARCUM Müzesi’nde, Manastırın Kalbi Sergisi pazartesi hariç 10:00-17:00 arasında ziyarete açık. Ziyaret ortalama 1,5 saat sürüyor. Kişi başı ücret yetişkinler için 12 €, 12-18 yaş 7 €, 12 altı ücretsiz.

Manastırda yapacağınız rehberli tur için rehber başına 95 € + kişi başı 10 € ödeniyor.

Adres: PARCUM Müzesi Park Abbey 7 3001 Heverlee Tel: 016 27 44 80

Abdij van Park Tarihi

Manastır, Brabant Dükü I. Sakallı Godfrey’nin isteği üzerine 1129 yılında kurulmuş; dük, bu amaçla av parkını Kuzey Fransa’daki Laon şehrinin Norbertinlerine bağışlamış. Norbertinler o zamandan beri manastır alanını şekillendirmişler.

Manastırın kuzey tarafında, 1228 yılında güzel Aziz Yuhanna İncilci Kilisesi (Sint-Jan-de-Evangelistkerk), Meuse Romanesk tarzında inşa edilmiş.

Geç Orta Çağ 1250-1550 döneminde manastır daha da genişletilmiş. Norbertinler balık yetiştiriciliğine yönelmişler. Bugün kıyısında yürüdüğünüz oldukça doğal görünen büyük havuzlar, rahiplerin girişimci ruhunun ve uzmanlığının tarihsel bir sonucuymuş.

1563 yılında doğu manastırı mimar Amand van Bullestraeten’in yönetiminde yenilenmiş. Bölüm evi Rönesans tarzında inşa edilmiş. Giriş kapısının üzerinde manastırın sloganı yazılı: “Ne quid nimis” (“Hiçbir şey fazla değil”).

1566 yılında İkonoklastik Öfke olarak bilinen dini resimlerin yıkımına yönelik Protestan Beeldenstorm’unun patlak vermesinin ardından, dini savaşlar Park Manastırı’nı da tehdit etmiş. Rahipler 1578 yılında Leuven’deki sığınaklarına kaçmışlar. 1589 yılına kadar da manastır alanına geri dönememişler.

1601-1682 Karşı Reform dönemi, yeniden yapılanma ve gelişme dönemi olmuş. Park Manastırı bu dönemde manevi, kültürel ve ekonomik olarak zirveye ulaşmış. 1635 yılında iç mekan, tadilatlar sırasında Barok bir dokunuş kazanmış. Leuvenli cam sanatçısı Jan de Caumont, 1635 yılında manastırın avlusundaki vitray pencereleri yapmış.

1672-1679 döneminde yemekhane ve kütüphanedeki sıva tavanlar Jan Christiaan Hansche tarafından tamamlanmış.

Manastırlar kendi temel ihtiyaçlarını karşılamak istedikleri için, toprak mülkiyeti hayati önem taşıyormuş; böylece tarım toplumunda en yüksek geliri garantiliyormuş. 1682-1719 döneminde Park Manastırı, duvarlarının ötesinde son derece aktifmiş. Manastır, Archennes’ten Tremelo’ya uzanan çok daha büyük bir tarım arazisi ve cemaat ağının merkezi olmuş. Bu ağ, başrahibin rahipleri için görkemli birer papaz evi inşa ettirdiği 16 cemaatten oluşuyormuş.

1719-1730 döneminde Park Manastırı bugünkü görünümüne kavuşmuş. Kilise kulesi, 1730 yılında eklenmiş ve tepe kulesi ile saat kulesinin yerini almış.

1797 yılında Fransız Devrimi patlak verince Fransız hükumeti tarafından kurulan Dyle departmanının valisi, Park Manastırı’nın kapatılmasını emretmiş. 46 rahip, alıştıkları manastırı terk etmeye zorlanmış ve Norbertinlere ait tüm toprak ve mülkler kamulaştırılıp satılmış. Rahipler sanat koleksiyonlarını, arşivleri ve kitapları güvence altına almışlar.

Manastırın 18. yüzyıldan kalma, 40 çanlı eski çan kulesi, Fransız döneminde keşişler tarafından çanlarını manastır arazisine gömerek kurtarılmış. Daha sonra, sağlam çanlarını, sattıkları Aziz Petrus Kilisesi’ndeki akortsuz çanlarla değiştirmişler. Başka bir deyişle, eski manastır çan kulesi uzun süre Aziz Petrus Kilisesi’nde asılı kalmış. Ta ki I. Dünya Savaşı’nın başında Leuven’deki yangında, kısmen Neuss’tan bir tabur askerin eylemleri nedeniyle, kilise kulesi yıkılana kadar.

Ancak 1801’de Napolyon’un Papa Pius VII ile bir anlaşmaya varmasıyla manastırda dini hizmetler için tekrar yer açılmış.1803 yılında da manastır kilisesinin bir cemaat kilisesi olması uygun görülmüş.

Tam 30 yıl sonra 1836 yılında Park Manastırı, Başrahip Corselis tarafından yeniden kurulmuş.

Dini Sanat ve Kültür Merkezi (CRKC) (şimdiki adıyla PARCUM) 1997 yılında manastırda kurulmuş. Bu uzmanlık merkezi, Flanders’daki taşınabilir ve taşınmaz dini mirasın korunmasını ve yönetimini sağlıyor. Temel faaliyetleri arasında kilise ve manastırlardaki mirasın envanterinin çıkarılması ve din, sanat ve toplum arasındaki etkileşimi konu alan bir müze kurulması yer alıyor.

2003 yılında Leuven şehri ve Park Manastırı, 99 yıllık bir kiralama sözleşmesi imzalamış. Böylece manastır bir bütün olarak artık şehir tarafından yönetilmeye ve yenilenmeye başlanmış. Bu, büyük bir yenileme kampanyasını tamamlandığında, manastır alanının Batı Avrupa’nın en güzel tarihi yerleri arasında olacağı düşünülüyor.

Bu kapsamda manastırın su değirmeni 2013 yılında yenilenmiş ve Brasserie De Abdijmolen olmuş. Zevkli ve sıcak iç mekanıyla bu brasserie, binanın karakterini korumuş.

2017 yılından sonra manastırın ilk bölümleri halka yeniden açılmış. Din, Sanat ve Kültür için bir Diyalog Müzesi olan PARCUM, güzelce restore edilmiş ve sergi salonu ile batı kanadında açılmış.

11 Kasım 2018 tarihinde orijinal çan kulesinin bir kopyası olan Barış Çan Kulesi, Park Manastırı’nın arazisinde yankılanmış. Çan kulesi, barış ve uzlaşmaya adanmış.

2019 yılında bir mikro bira fabrikasının yanı sıra, koridorların bir bölümü de (yenilenen) vitray pencerelerle birlikte yeniden açılmış.

Alçı tonozlu kütüphane ve yemekhane 2021 yılında ziyarete açılmış. Barok ve dinamik alçı tavanlar özenle restore edilmiş.

2026 yılında merkezi avlunun yenilenmesiyle restorasyonun biteceği, meydanın her yaştan insanın buluşma yeri olacağı düşünülüyor..

Abdij van Park Bugün

Burada takdir edilmesi gereken şey, eski manastır yapısının korunmuş olması: doğal bir yükseltide yer alan manastır avlusu çekirdeği oluştururken, manastır çiftliği ve müştemilatlar biraz daha aşağıda yer alıyor ve bunun etrafında manastırı çevreleyen kapı ve duvar kuşağı bulunuyor.

-Manastır ve Kilise

Norbertinlerin varlığı, geçmişe kıyasla daha küçük ölçekte ve çağdaş bir şekilde de olsa, manastır işlevini koruyor.

Kilise esas olarak bir manastır ve cemaat kilisesi olma özelliğini koruyor, ancak konserler ve diğer uygun etkinlikler için de kullanılabiliyor.

Manastır kompleksinin tarihi duvarları içinde, PARCUM müzesi bulunuyor. Müzede, Park Manastırı’nın eşsiz mirasını ve dini mirasa dair büyüleyici sergileri keşfedebilirsiniz. Müzede ‘Manastırın Kalbi’ Sergisi sabit diğer sergiler geçici olarak sunuluyor.

Manastırın Kalbi Sergisi kapsamında manastırın ve Norbertin Tarikatı’nın felsefesini ve zengin tarihini görebilirsiniz. 

Bu sergide göreceğiniz Leuvenli cam sanatçısı Jan de Caumont tarafından yaratılmış 17. yüzyıldan kalma 20 özgün vitray pencere, Flaman başyapıtları olarak kabul ediliyor.

Yine kütüphanede, tarikatın kurucusu Norbertus’un hayatından sahneleri betimleyen, Jan Christian Hansche tarafından yapılmış 17. yüzyıldan kalma eşsiz bir yüksek kabartma tavan bulunuyor.

Ayrıca manastırın olağanüstü yemekhanesini ve etkileyici kütüphanesini de ziyaret edeceksiniz.

Aziz Yuhanna İncilci Kilisesi de aynı derecede etkileyici bir tarihe sahip: Norbertin manastırının 1129’da kurulmasından 2 yıl sonra Norbertinler manastır kiliselerini doğal bir yamacın tepesine Romanesk
tarzında inşa etmişler.

Kilisede 16. ve 17. yüzyıllarda önemli değişiklikler yapılmış olsa da, 13. yüzyıldan kalma Romanesk kilisenin izleri hala görülebiliyor.

Kilise, birbirinden güzel eserlere ev sahipliği yapıyor. Öne çıkanlar arasında Pieter Jozef Verhaghen’in resimleriyle süslenmiş duvar kaplaması, etkileyici ölüm hatırlatıcısı mezar anıtı ve hâlâ tamamen sağlam durumda olan, güzelce dekore edilmiş 18. yüzyıl koro bölümü yer alıyor.

18. yüzyılın Klasik Barok tarzının karakteristik özelliklerini taşıyan kule, arazinin en yüksek noktasında yer almakta ve manastır alanına hakim bir konumda bulunuyor.

Söz konusu kule bugün, dünyanın en büyük müzik aleti olan Barış Çan Kulesi’ne ev sahipliği yapıyor. Park Manastırı’ndaki Barış Çan Kulesi, Leuven’deki 5 çan kulesinden biri.

11 Kasım 2018’de, Ateşkes’in üzerinden 100 yıl geçtikten sonra, Park Manastırı’nda Barış Çan Kulesi resmen yeniden açılmış. Eşsiz bir proje olan, 40 çanlı ve 10 ton ağırlığındaki bu replika, tarihteki ilk tarihi çan kulesi yeniden inşası olarak gösteriliyor.

1803 yılında, yeniden açılan manastır kilisesi, Mechelen Piskoposluğu tarafından bir bölge kilisesi olarak tanınmış. Bu durum, aynı zamanda mevcut mezarlığın başlangıcını da işaret etmiş, çünkü cemaat üyeleri geleneksel olarak kendi bölge kiliselerinin etrafına gömülürmüş. Mezarlık, bir zamanlar Park Manastırı Norbertinlerinin manastır bahçesinin bulunduğu yere inşa edilmiş.

Başından beri, manastırı son dinlenme yeri olarak yalnızca cemaat üyeleri değil, aynı zamanda Rahip J.B. David (1866 doğumlu), Rektör Ladeuze (1940 doğumlu), Devlet Bakanı ve mimar Joris Helleputte (1910 doğumlu), Rektör Pieter De Somer (1985 doğumlu), eski Başbakan Gaston Eyskens (1988 doğumlu) ve şarkıcı Zjef Vanuytsel (1945 doğumlu) gibi önde gelen Leuven sakinleri de seçmiş. Hep birlikte bugün, Leuven Katolik Üniversitesi’nin siyaseti, kültürü ve tarihindeki önemli olayları anımsatıyorlar.

-Geçici Konut ve Konuk Odaları

Restore edilen eski misafirhane ve erzak deposu bugün Braxatorium Parcensis mikro bira fabrikası ve Park Manastırı Dostları gönüllü derneğinin merkezi olarak kullanılıyor.

Park Abbey’nin konuk odalarının zemin katında yüzlerce yıl önce bulunduğu yerde, Abbey Brewery Braxatorium Parcensis tekrar kurulmuş. Bira üretimi, 2019’dan beri burada aktif olarak yeniden başlatılmış; bu durum, bira üreticisi Joris Brams, Norbertin rahipleri ve bira üretim ekipmanları üretiminde uzmanlaşmış Belçikalı bir şirket olan BW Procestechniek arasındaki iş birliği sayesinde mümkün olmuş.

Latince adı ‘Park Bira Fabrikası’ olan Braxatorium Parcensis’in ürünleri, tıpkı Trappist biraları gibi manastırın duvarları içinde üretildikleri için haklı olarak manastır birası olarak adlandırılıyor.

Braxatorium Parcensis’in küçük ölçekli bir bira fabrikası olduğunu ve yılda sadece 2.000 hektolitre bira üretildiğini belirtmekte fayda var. Ancak, yerel (organik) malzemelerle ve yüzyıllardır süregelen prensiplere göre üretildiği de bilinmeli.

– Öşür Ambarı ve Tarım Arazileri

Geniş ahırları, koyun ağılı, sığır ağılları, süt ürünleri deposu ve vergi ambarı ile çiftlik avlusu, döneminde manastırın canlı ekonomik kalbini oluşturuyormuş. Ahırın arkasında ise sebze ve şifalı bitki bahçesi bulunuyormuş.

1633 yılına kadar uzanan Onluk Ambarı, tahıl hasadının onda birini depolamak için kullanılıyormuş; bu, zamanının ötesinde bir tür vergiymiş. Ambar, yüzyıllardır süregelen işlevini mükemmel bir şekilde yansıtan bir şekilde artık De Wikke tarafından kullanılıyor.

Sebzeler, eskiden olduğu gibi, başrahibin eski sebze bahçesinde ancak artık Norbertinler tarafından değil, kâr amacı gütmeyen Wonen en Werken (Yaşamak ve Çalışmak) kuruluşunun bir kolu olan Çiftlik dükkanı De Wikke tarafından yetiştiriliyor ve bu kuruluş manastırda önemli bir sosyal ve istihdam destek projesi yürütüyor.

Özellikle, De Wikke organik bahçecilik projesinin yürütüldüğü sebze bahçesinde: düzenli iş piyasasına entegre olmakta zorlanan insanlar, tutku ve özveriyle organik (ve genellikle göz ardı edilen) sebzeler yetiştiriyorlar. Bunun ardındaki felsefe mi? İnsanları takdir etmek, motive etmek ve güçlendirmek.

Yani çiftlik dükkanı De Wikke insanlara organik tarım fırsatını sunan bir yer. Tedarik zinciri sanırım bundan daha kısa olamaz!

Çiftlik dükkanında ayrıca Korst fırınının ürünleri de bulunuyor. Ürün yelpazesinde her şey mevcut. Ekşi mayalı ekmek, fındıklı ve kuru üzümlü çubuklar veya vegan yulaf ezmeli kurabiyeler mi arıyorsunuz? Hepsini burada bulabilirsiniz!

– Kapılar

Ses Kütüphanesi ise kuzeydeki Aziz Norbert Kapısı (Norbertuspoort)’nda yer almakta. 

1722 yılında, piskopos Hieronymus de Waerseghere, eski Orman Kapısı’nın yerine, tarikatın kurucusu N. Bertus’un heykelinin de bulunduğu mevcut Aziz Norbert Kapısı’nı yaptırmış. Kapı, çiftlik avlusunu daha yüksek ormanlardan ve tarım arazilerinden ayırıyor ve tahıl depolama alanı olarak hizmet veriyormuş. Kapının kuzey ve güney cephelerinde ANNO 1727 yazısı bulunuyor. Günümüzde Aziz Norbert Kapısı sergiler için kullanılmakta.

Brasserie De Abdijmolen, Aziz John Kapısı (Sint-Janspoort)’nda kapısında bulunmakta. Sint-Janspoort Kapısı, hâlâ mevcut olan su değirmeniyle birlikte, 1534 yılında tek katlı bir bina olarak inşa edilmiş.

Brasserie De Abdijmolen, muhteşem bir şekilde restore edilmiş bir manastır değirmeni. Mekan, Park Manastırı göletlerinin yanında, eşsiz bir konuma sahip. Mutfak, klasik ve çağdaş yemeklerin yanı sıra, mevsimlik cazip lezzet önerileri de sunuyor. Şef, De Ster hardalı ve Elsen peynirleri gibi yerel ürünler kullanıyor. Ayrıca Heverlee birasını da burada tadabilirsiniz.

– Arazi

Manastır arazisi hayat dolu. Ormanlık alanları, otlakları, açık göletleri ve sazlıklarla bezeli su yollarıyla çeşitlilik gösteren bu manzara, hem flora hem de fauna için ideal bir yaşam alanı oluşturuyor. Semenderler, kurbağalar ve kara kurbağaları gibi amfibilerin yanı sıra solucanlar ve duvar kertenkeleleri gibi sürüngenleri de görebilirsiniz. Manastır arazisi 7/24 açık ve piknik yapmak serbest.

Değerlendirme

İster macera ister huzur arayan bir gezgin olun, Park Manastırı herkese keyifli bir deneyim vadediyor. Bu keyif de bölgedeki seyahatlerinizde burayı mutlaka ziyaret etmeniz gereken bir yer haline getiriyor.

Güzel manzaraları ve yaban hayatını yakalamak için fotoğraf makinenizi unutmayın. En iyi ışık ve daha az kalabalık için sabahın erken saatleri veya öğleden sonra geç saatlerde ziyaret edin.

Belçika ile ilgili diğer yazılarımız için Belçika Gezi Rehberi‘ne bakmayı unutmayın. Bölgesel bir planlama için Benelüks Gezi Rehberi‘ne bakabilirsiniz. Sağlıcakla Kalın.

Abdij van Park Abdij van Park Abdij van Park Abdij van Park Abdij van Park Abdij van Park